چرا برجام روحانی تورم زا شد؟

برجام روحانی

فهرست مطالب

 به عقیده‌ی بسیاری این روزها بیشتر از هر زمان دیگری به احیای برجام نزدیک شده‌ایم و همین موضوع سبب ایجاد امیدواری میان مردم و فعالان اقتصادی بازار شده است این در حالی است که قبل‌تر هم کشور از گشایش‌های ارزی حاصل از برجام طی سال‌های ۱۳۹۴ تا ۱۳۹۶ در ظاهر بهره برد اما نوع استفاده از این منابع زمینه را برای بحران ارزی سال ۹۷ فراهم کرد و با خروج آمریکا از برجام و بازگشت تحریم‌ها اقتصاد کشور با مشکلات متعددی روبرو شد.

 به همین دلیل است که مقامات ایران همواره به دنبال ضمانتی از سوی آمریکایی‌ها مبنی بر عدم خروج یک طرفه‌ی آن‌ها از برجام هستند اما با توجه به اینکه بسیاری از کارشناسان پایداری بلند مدت چنین ضمانتی را حتی در صورت موافقت ضمنی دولت آمریکا با آن دور از انتظار می‌دانند لزوم اصلاحات اقتصادی داخلی همزمان با احیای برجام و با هدف بهره‌مندی هر چه بیشتر اقتصاد کشور از پیامدهای آن ضرورت بیشتری می‌یابد تا در صورت بدعهدی مجدد آمریکا اقتصاد کشور وارد شرایط به مراتب سخت‌تر و پیچیده‌ تری نشود.‌

بیایید یک بار دیگر ماجرای برجام را مرور کنیم

 پس از امضای برجام در سال۹۴و ایجاد گشایش‌های ارزی دولت وقت سرکوب نرخ ارز را بدون توجه به این نکته‌ی کلیدی که از یک کالا است و نرخ آن مانند هر کالای دیگری نباید توسط دولت سرکوب  شود. یک اصل اقتصادی که دقیقا برعکس آن در اقتصاد ایران اتفاق می‌افتد و نرخ ارز نیز مانند بسیاری از کالاهای دیگر نه بر اساس عرضه و تقاضا بلکه به شکل دستوری و توسط دولت تعیین میشود با افزایش درآمدهای نفتی کشور در زمان برجام دولت با سیاست که نرخ ارز و همچنین این هدف که محصولات وارداتی با قیمت پایین‌تری به دست مردم برسد تا آنها بتوانند طعم شیرین برجام را حس کنند. مقدار زیادی ارز به بازار عرضه کرد چنین شرایطی دیگر عرضه و تقاضای بخش‌های خصوصی قیمت ارز را تامین نمی‌کند بلکه یک بازیگر قدرتمند دیگر به این بازار اضافه شده و آن هم دولت با درآمدهای نفتی فراوان بود.

 در صورت عدم دخالت دولت در بازار صادرکنندگان محصولات خود را به سایر کشورها می‌فروشند و در ازای آن به دلار کسب ثروت می‌کنند پس صادر کنندگان برای تامین هزینه‌های خود و پرداخت حقوق کارگران خود دلار خود را به بازار عرضه می‌کند و وارد کنندگانی که می‌خواهند کالا وارد کنند آنرا خریداری کرده وتقاضا شکل می‌گیرد و بر اساس چنین مکانیسمی نرخ ارز در بازار تعیین می شود در شرایطی که عرضه بیش از تقاضا باشد قیمت ارزکاهش و زمانی که تقاضا بیش از عرضه باشد  قیمت آن افزایش می یابد. اما با دخالت دولت در این بازار و تزریق ارز عرضه  افزایش پیدا کرده و همونطور که گفته شد باعث کاهش قیمت ارز می‌شود یا از افزایش قیمت آن جلوگیری می‌کند. مشابه اتفاقی که در سال‌های ۹۴ تا۹۷ و به دنبال رفع محدودیت ها  و افزایش درآمدهای حاصل از فروش نفت و و نرخ ارز از سوی دولت گذشته در کشور رخ داد این در حالی است که کنترل قیمت محصولات وارداتی به این شیوه افزایش تقاضای ارزی را به دنبال داشت. در واقع چنین سیاستی سبب شد واردکنندگان با ارزی که نرخ آن سرکوب شده است و بسیار ارزان‌تر از قیمت  واقعی است محصولات وارد کنند و به مرور زمان با افزایش تقاضای ارزکشور در شرایطی قرار گیرد که یک شوک در سمت درامد های ارزی رخ داده و یک جهش بزرگ در قیمت ارز ایجاد شود.

راه حل چیست؟

طبیعی است که در چنین شرایطی دولت باید اقدامی در جهت کاهش نوسانات بازار ارز انجام دهد و این راه کنترل تورم است نه اینکه با دخالت خود در بازار ارز و آتش زدن به منابع ارزی وفلج کردن تولیدات داخلی نرخ ارز را سرکوب کند.
اما اگربه هردلیلی دولت نتواند تورم را کنترل کند باید اجازه دهد که نرخ ارزبه مرور زمان تعدیل شود.
در غیر اینصورت مثل فنری فشرده شده منتظر فرصتی برای جهش و ایجاد یک بحران ارز خواهد بود.
چنین سیاست اشتباهی بازی تکراری اقتصاد ایران در ۴۰ سال گذشته بوده است. یعنی گشایشی در منابع ارز به وجود می اید و نرخ ارز ثابت شود و رئیس جمهور خود را متعهد بداند از آن نرخ پایین ارز حمایت کند و هیچ گونه اصلاحاتی هم در سیاست داخلی ایجاد نشود.
وضعیتی که سبب فرار منابع به دست امده از برجام شد….

کارشناسان آداک آماده ارائه مشاوره رایگان و پاسخگویی به سوالات شما در مورد انواع سرمایه گذاری هستند.

جشنواره سرمایه‌های میلیاردی آداک
فقط تا نیمه شهریورماه

بهترین تصمیم پرسود تابستانی خود را بگیرید‌ و خالق یک کسب وکار جدید باشید…

با تضامین ملکی و محضری مطمئن

✅ شرعی        ✅ پرسود        ✅ قانونی

× WhatsApp